Genellikle balçıklı topraklarda, orman çayırlıklarında, eğilimli topraklarda, tahıl, mısır, yonca, patates ve şalgam tarlalarında yetişir.
Yabani papatya ile arasındaki fark; sarı çiçek tabanının içinin oyuk ve kokusunun daha etkili oluşudur. Çiçekler sapsız olarak, Mayıstan Ağustosa kadar, öğlen güneşinde toplanmalıdır.
Alman papatyası, antioksidan, anti-inflamatuar ve sakinleştirici özelliklere sahip bir bitkidir.
Papatya çayı, kuvvet verici, spazm çözücü, yatıştırıcıdır.
Papatyanın Faydaları
Sindirim Sistemini Destekler
–Anti-inflamatuar ve spazm giderici etkisiyle mide-barsak sistemini rahatlatır;
-Mide ağrıları ve kramplarını giderir, sindirimi kolaylaştırır, şişkinlik, hazımsızlığa iyi gelir
-Anti-inflamatuar özelliği sayesinde ishale karşı koruma sağlayan papatya çayı; mide asiditesini azaltıp ve ülsere neden olan bakterilerin çoğalmasını engelleyerek ülsere karşı da koruma sağladığı bulunmuştur.
-Papatyada bulunan Alfa bisabolol maddesi ülsere iyi gelmektedir; Azulene ise mide yanmasına karşı etkilidir. Özellikle çiçeklerinin içerdiği alfa bisabolol maddesi ülsere karşı etkilidir. Bu etkin madde aynı zamanda mide yanmasına karşı da etkisini göstermektedir.
-Gastrit, karaciğer ve safra kesesi şikayetleri sorunlarının tedavisi için kullanılır.
Kurutulmuş olarak, sindirim sistemini uyarıcı etkisiyle iştah kaybı için kullanılır.
-Küçük çocuklar ın her türlü rahatsızlıklarında papatya çayı içirilebilir.
-Bağırsak gazlarının giderilmesi ve iltihabın da kaynatılıp, bolca içirilir.
-Gaz, hazımsızlık için ve idrar söktürücü olarak: 3 çay kaşığı kuru papatya fincana konulur ve üzerine kaynar su dökülür. 5-10 dk. demlenmesi için beklenir. Azar azar içilir.
-Ülserde; 1 tatlı kaşığı / 150 ml kaynar su / 5 dakika demlenir. (Sabahları aç karnına içilir. En az 5, en fazla 10 dakika sağa-sola, sırtüstü ve yüzüstü yatılır. Öğle ve akşam yemeklerinden 15 dakika önce de içilir. 14 gün devam edilir.)
–Bağırsak solucanlarını dökmek için: 1 bardak kaynar suya 2 çay kaşığı papatya atılır, 10 dk. demlendikten sonra içilir. Bu tedaviye sabah akşam olmak üzere 4-6 hafta devam edilir. Son iki üç haftada çaya aynı miktarda sinameki müshil olarak katılır.
-Papatya çayı sindirim sistemini rahatlatan bir çaydır. Bu yüzden öğünlerden sonra içilerek midenin rahatlatmasını sağlar.
-Papatya çayı, bulantı ve gaz dahil olmak üzere birçok sindirim rahatsızlığını tedavi etmek için kullanılmıştır.
-İshal etkisi yapmadan dışarı çıkmayı sağlar. Ayrıca basura dıştan, papatya merhemi sürülerek tedaviye yardımcı olunur.
Kadınların Adet Düzensizliği ve Uykusuzluk–Deprasyon
Papatya çayındaki apigenin adlı antioksidan, beyindeki belirli reseptörlere bağlanarak sakinleştirici etki gösterir. Birçok çalışma, düzenli tüketimde uykuya dalmayı kolaylaştırdığını, gece uyanmalarını azalttığını ve genel uyku kalitesini iyileştirdiğini ortaya koymuştur. Özellikle hafif-orta şiddette uykusuzlukta destekleyici rol oynar.
–Antispazmodik ve anti-inflamatuar özellikleri sayesinde regl sancılarını, karın kramplarını, aşırı kanamaları ve adet öncesi gerginlik sendromu belirtilerini hafifletmektedir.
Birçok çalışmada papatya çayının, adet kramplarını azalttığı gözlenmiştir. Bir ay boyunca papatya çayı tüken kadınlarda adet kramplarında belirgin bir azalma tespit edilmiştir. Papatya çayının düzenli içilmesi sonucunda anormal adet kanamalarında düzelme görülmüştür.
Ağrıya eşlik eden endişe ve sıkıntılarda da azalma olmuştur. Adet zamanından günler önce içilmeye başlanan papatya çayı, ruh hali değişikliklerine etki etmiştir.
Papatya çayı hormon dengeleyici özelliktedir. Bu sayede de, düzensiz adetlerin iyileşmesine yardımcı olmaktadır.
Adet düzensizlikleri, adet görememede içilirse adetin düzelmesine yardımcı olur.
-İyi bir antidepresan etkisi vardır. Özellikle adet dönemlerinde kullanıldığında etkili bir yatıştırıcıdır.
-Sakinleştirici etkisi, uykusuzluğa iyi gelir. Sinir sistemini rahatlatmak, bitkinliği gidermek için papatya banyolarından oldukça iyi sonuç alınmıştır. Apigenin maddesi uyku sorunları için faydalı bir maddedir. Papatya çayı direkt olarak uyku getirmese de uyku kalitesini arttıran bir bitki çayıdır. Uyumadan bir iki saat öncesinde papatya çayı içmek daha kaliteli bir uyku uyunmasına yardımcı olur.
–Sakinleştirici (yatıştırıcı) etkisiyle stres ve kaygıyı azaltır. Klinik çalışmalarda genel anksiyete bozukluğunda (GAD) orta düzeyde fayda gösterdiği, bazı kişilerde depresif belirtileri de iyileştirdiği belirtilmiştir. Günlük birkaç fincan tüketim rahatlama sağlar.
Bağışıklık Sistemini Destekler
Antioksidan içeriği (flavonoidler, terpenoidler) sayesinde bağışıklığı güçlendirir.
–Anti-inflamatuar ve iltihap giderici etkilidir. Vücuttaki iltihaplanmayı azaltır. Artrit gibi durumlarda ağrı hafifletici, yara iyileştirici olarak da kullanılır (içilir ve haricen).
-Doğal antibiyotik olarak kabul edilir. Soğuk algınlığı, bronşit, boğaz ağrısı ve öksürük-astım gibi üst solunum yolu şikayetlerinde rahatlatıcıdır.
Terleticidir, yüksek ateşi düşürür, boğaz ve bademcik gibi birçok iltihaplanmalarda, dezenfektan ve iltihap kurutucu olarak kullanılır.
Soğuk algınlığı için: Bir bardak kaynamış su, bir çay kaşığı papatya karıştırılır 5 dakika üstü kapalı demlenip süzülür. Sıcak olarak bal ilave edilerek sabah akşam içilir.
Sinüzitte Kullanımı
Tencerede kaynayan yarım litre suya 2 tatlı kaşığı kurutulmuş papatya atılır. Baş havluyla örterek, yüzü buharına tutulup ve burundan nefes alıp verilir. Arada ağızdan da nefes alıp verilir. Bu uygulamaya beş dakika boyunca devam edilir. Beş dakika tamamlandıktan sonra yarım saat ara verip aynı işlem tekrar uygulanır. Ertesi gün de aynı şekilde beş dakika uygulayıp yarım saat ara verip tekrar beş dakika uygulanır. Akıntının gelmeye başladığı gün, üç gün ara verilir. Bazı durumlarda ilk günün ilk beşinci dakikasında akıntı gelmeye başlar. Bazı durumlardaysa bu biraz daha gecikebilir. Yeterli rahatlama sağlandıktan sonra ileride tekrarlanabilir.
Papatya buğusu yaptıktan sonra dışarı çıkılmamalıdır.
Göz Ağrıları
-Göz ağrılarında, sütle kaynatılan papatyalar sıcak kompres olarak göz kapaklarının üzerine koyulur. Göz ve göz kapağı iltihaplanmalarında, kaşıntı ve akıntılı deri döküntülerinde dıştan kompres yapılır.
–Arpacık için: 1 çay bardağı kaynar suya, 1 kahve kaşığı ufalanmış papatya çiçeği konulur. 15 dakika bekledikten sonra ince ve temiz bir tülbentten süzülür. Bu suya, küçük bir parça pamuk batırılıp göz kapağının üstüne koyulur. Pamuk, soğudukça yenisi ile değiştirilir. Göz çapaklanması için ise bu su ile gözler silinir.
Diş ve Diş Eti Ağrıları
Bir bardak suya bir tutam (4 gr.) kır papatyasını atılır ve beş dakika hafif ateşte demlenir. Süzülen bu çaya ılıdıktan sonra diş fırçası daldırarak dişler fırçalanır. (diş macunuyla önceden fırçalamadan). Fırçalarken ara ara da diş etlerine hafif hafif masaj yapılmalı. Demlenen papatya çayı bir defalık kullanım içindir. Ayda iki-üç defa uygulmak yeterli olacaktır.
Diş ağrısında gargara yapılır: Papatya çayı, iltihabı azaltabilecek kimyasal bileşikler içerir.
–Yaraların iltihaplanmasını önlemek ve çabuk kapanmasını sağlama için kullanılır.
-İşitme güçlüğü çekenler, ada soğanı kızartıldığı papatya yağını sıcak olarak, sık sık kulağa damlatıldığında yeniden işitmeye faydalı olacaktır.
-İdrar zorluğunu giderir, kumları döker, demlenmiş papatya çayı bir hafta sabah ve akşamları bolca içilmelidir. Kaynatılmış papatya mesanenin üzerine uygulandığında ağrıları da hafifletir.
-Zehirlenmeler, taş düşürmek için kullanılır.
– Dimağı kuvvetlendirir, baş ağrılarını giderir, bunlar için kaynatılıp içilir. Migren ağrılarında; 5 gr papatya 300 ml suda 4-5 dakika demlenir; günde birkaç defa içilir.
Kan Şekeri ve Kalp Sağlığını Destekler
Yapılan bazı çalışmalar, papatya çayının düzenli tüketimin, diyabet hastalarında kan şekerini düşürebildiğini ve dengelemeye yardımcı olduğunu bulmuştur. Papatya çayı, uzun vadeli diyabet komplikasyon riskini azaltabilir ve sonuçları iyileştirebilir.
-Kalp hastalıkları bulunan kişilerde yapılan çalışmada; düzenli papatya çayı içenlerin kan basıncı düzeylerinin daha dengeli olduğu tespit edilmiştir. Kalp hastalığı riskini azaltmaya yardımcı olabileceği gösterilmiştir.
-Karaciğer rahatsızlıklarında tedaviye yardımcı olur. Bedeni güçlü tutar. Karaciğeri koruyan herniarin maddesi kır papatyasının tipik etkin maddelerinden biridir.
Kır papatyasının bitkisel çayının içilmesi, karaciğer metabolizmasının sağlıklı çalışmasında ve karaciğerin arındırılmasında (hepato-detoxification) faydalıdır. Karaciğerin arındırılmasındaki rolü sinapic asitten kaynaklanmaktadır.
-Hepatit B‘de bir çay bardağı sıcak suya yarım kahve kaşığı papatya konur, 5 dakika bekletilir. Süzülür, öğle ve akşam yemeklerden 15 dakika önce içilir.
-Erkekler için, afrodizyak tır: Kaynatılıp balla içilir.
-Kemik erimesini yavaşlatabilir veya önleyebilir Yapılan bir çalışmada papatya çayının anti-östrojenik etkilere sahip olduğu, aynı zamanda da kemik yoğunluğunu arttırmaya da yardımcı olduğu gözlenmiştir.
Antioksidan ve Kanser Koruyucu Etkileri
Apigenin gibi bileşenler sayesinde güçlü antioksidan etkisi vardır, kanserle mücadelede etkindir.
-Laboratuvar ve hayvan çalışmalarında bazı kanser türlerine karşı koruyucu etki göstermiştir.
Bazı çalışmalar papatya çayının kanser hücrelerini hedef alabildiğini veya hatta bu hücrelerin gelişmesini engellediğini öne sürmektedir.
Papatyada bulunan Apigenin maddesi, Troid bezi kanserinin oluşumunu önler.
-Papatya içeriğinin, belirgin bir şekilde pıhtılaşmayı önlediğini gösteren deneysel çalışmalar mevcuttur.
-Sırt ve bel ağrılarını hafifletir.
-Nevralji ve Romatizmada papatya yağıyla masaj yapılır. Aynı bölgedeki organ yorgunluklarını da giderir.
-Papatyanın tek başına romatizma tedavisinde etkisi yoktur. Ancak romatizmal ağrılar için papatya, nane ve zeytinyağını karıştırarak romatizma ağrısı olan yere masaj yapılır. Ayrıca papatyayı kekik, nane ve ıhlamurla beraber kaynatılıp içilirse fayda görülür.
Cilt Sağlığına Faydaları
Antioksidan ve yara iyileştirici etkisiyle cilt tahrişlerini, egzama gibi durumları yatıştırır. Çay olarak içildiğinde veya losyon şeklinde kullanıldığında cildi temizler ve rahatlatır.
Kaşıntılı Egzamada: -100 gr tıbbi papatya çiçeği 1 litre suda 10 dakika demlenip süzülür. Bu su ile banyo yapılır. Banyo suyuna papatya yağı da damlatılabilir.
-Deri döküntülerini iyileştirmeye yardımcı olur.
-UV ışınları filtrelediği için güneş koruyucu olarak kullanılır.
-Cilt bakımında: Papatyanın antienflamatuar özelliği, cildi hafif sıkılaştırıcı etkiye sahiptir. Kaynatılmış bitki ve suyu ile haftada bir kez yüz yıkandığında ciltte tazelik ve sağlıklı bir renk kazandırdığı görülecektir.
Saç bakımında: Özellikle saç renginin açık olmasını isteyenler kaynatılmış papatya suyuyla yıkamalıdırlar. Özellikle hassas ciltlere iyi gelir. Saç köklerine kadar nüfus eder, köklerini güçlendirir, dökülmesini önler, saç derisini derinlemesine temizler. Saçı canlandırır.
–Apse tedavisinde gargara suyu olarak kullanılır.
Kullanım Şekli
Genellikle 1-2 tatlı kaşığı kurutulmuş papatya çiçeği 1 bardak kaynar suda 5-10 dakika demlenerek çay yapılır. Günde 1-3 fincan tüketilebilir.
UYARI
Papatyaya alerjisi olanlar dikkat etmelidir. Hamilelikte (özellikle yüksek dozda) ve emzirme döneminde doktora danışılmalı. Kan sulandırıcı ilaç kullananlar, sedatif ilaçlarla birlikte dikkatli olmalı (etkileşim riski).
Aşırı tüketim nadiren mide bulantısı veya uyuşukluk yapabilir.
Kaynaklar
derleme